NGO.PL: System współpracy samorządu z organizacjami

Powinna to być koncepcja starannie przemyślana, wieloaspektowa, osadzona na solidnych fundamentach i wypełniona trafnymi rozwiązaniami odpowiadającymi lokalnym potrzebom oraz możliwościom. Tę koncepcję należy nazwać systemem współpracy samorządu z organizacjami.

System współpracy to trwałe wkomponowanie organizacji w strukturę działań samorządu, to odpowiednie zapisy prawa lokalnego, to dobra praktyka współpracy oparta na zasadach partycypacji i pomocniczości.

System przenika wiele aspektów funkcjonowania samorządu i jego jednostek, dotyka całej społeczności lokalnej, winien stanowić spójną, komplementarną całość. System ten nie jest stanem, po osiągnięciu którego można spocząć na laurach i uznać, że „samo będzie się działo”. To ciągły proces poddawany nieustannej ocenie i korekcie. I jeszcze jedno: to przeciwieństwo „układu”– zastałego schematu działań, niedopuszczającego do zmian, trwoniącego energię społeczną i szansę na rozwój społeczności lokalnych.

Partnerstwo i wartości

Samorząd i organizacje powinny być partnerami. Partnerstwo wymaga poznania się, nabrania zaufania, uwspólnienia wartości, zasad, celów i sposobów ich realizacji. Współpraca samorządu z organizacjami winna opierać się na zasadach określonych w ustawie o działalności pożytku publicznego: pomocniczości, suwerenności, partnerstwa, efektywności, uczciwej konkurencji i jawności. Te zasady oraz wspólny cel – rozwój wspólnoty, stanowią swoisty fundament systemu współpracy. Partnerzy powinni je omówić, przełożyć na praktykę pracy, a w razie potrzeby – odwoływać się do nich jako uzgodnionego punktu wyjścia.

Prawo

System współpracy opiera się na prawie. Tym krajowym: zwłaszcza ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie oraz prawie lokalnym. Ważne jest, aby to ostatnie tworzone było w jak największym stopniu partycypacyjnie: z udziałem mieszkańców, a zwłaszcza ich organizacji. Sam system współpracy winien być szczegółowo opisany w wieloletnim programie współpracy samorządu z organizacjami. Jest już wiele tego rodzaju dokumentów, nie wolno ich kopiować. Niezbędne jest wypracowanie własnego, unikatowego rozwiązania opartego na lokalnej diagnozie, celach i sposobach ich realizacji. Tego nie wolno narzucić – tylko model w trudzie wykuty przez samorządowców i liderów organizacji podczas dziesiątków spotkań, uwzględniający lokalną tradycję i koloryt, będzie skutecznym narzędziem pracy. Powinien być wrażliwym mechanizmem reagującym na każdą nową możliwość rozwoju lokalnego, „zasysającym” każdy dobry pomysł organizacji czy mieszkańca, a jednocześnie podatnym na korygowanie swoich niedoskonałości i wprowadzanie ulepszeń.

System współpracy

Opisywany system współpracy wypracowany jest testowany i promowany przez Sieć Wspierania Organizacji Pozarządo­wych SPLOT – ogólnopolską organizację wspierającą sektor pozarządowy. System ten składa się z kilku elementów. W zakresie prawa lokalnego:

• strategii rozwoju samorządu, która jest punktem wyjścia współpracy – to na jej realizację powinny być przede wszystkim wydatkowane pieniądze skierowane do organizacji (dotyczy to również innych programów społecznych, operacjonalizujących strategię, zwłaszcza programu rozwiązywania problemów społecznych);
• uchwały rady gminy/powiatu/województwa w sprawie wieloletniego programu współpracy (inaczej: karty czy zasad współpracy) samorządu z organizacjami pozarządowymi, który stanowi uszczegółowienie strategii rozwoju, gdzie krok po kroku opisana jest praktyka współpracy;
• uchwały gminy/powiatu/województwa w sprawie rocznego programu współpracy samorządu z organizacjami jako operacyjnego programu określającego konkretne zadania do wykonania w danym roku oraz ich koszt;
• budżetu samorządu gwarantującego realizację zadań zapisanych w strategii i innych dokumentach;
• zarządzeń regulujących poszczególne aspekty współpracy.

W zakresie zasad, struktury, konkretnych rozwiązań:

Więcej >>>>